We zijn tijdelijk met een wethouder minder in het college. Daarom is het extra veel werk als er een dikke agenda voorbij komt. Dinsdag vielen drie dingen op.
Er stonden veel financiële stukken op de agenda. De jaarrekening 2025 met een overschot van zo’n 3 miljoen. De voorjaarsnota 2026 met een tekort van 1,1 miljoen, oplopend tot 3 miljoen in 2028 en de kadernota voor de begroting 2027 met een lijstje van voorgenomen beleid en de (vaak nog niet bekende) financiële gevolgen daarvan. Het begint langzaam wel vervelend te worden dat we steeds overhouden en in het lopende jaar tekort lijken te komen. Dat komt doordat laat in het jaar er rijksbijdragen afkomen. Waarvan dan de uitvoering naar het volgend jaar geschoven moet worden puur en alleen vanwege ontbrekende capaciteit om uit te voeren waar dat late geld voor bedoeld is. Toch is waakzaamheid geboden. Er zijn grootse plannen (scholenbouw, zwembad, tekorten op aanleg industrie en woningbouwlocaties.) Daardoor zullen we niet lang meer de goedkoopste gemeente van Nederland kunnen zijn. Bij de financiële stukken horen ook die van gemeenschappelijke regelingen zoals de VNOG (Brandweer), GGD en Laborijn. Pakken papier die naar de raad moeten.
Een tweede cluster ging over de Omgevingsvisie. Die is nu door het college vastgesteld. Er komt steeds meer aandacht voor de leefomgeving in de omgevingsvisie. Het gaat al niet meer om waar de industrie, waar de energie-opwekking en waar de woningen gepland zijn. Maar ook veel aandacht voor de sociale basis. Hoe kunnen we gemeenschappen bouwen en houden. Hoe kunnen we zorgzame buurten creëren. En hoe kan de leefomgeving bijdragen aan gezondheid van mensen. In onze omgevingsvisie staat een plaatje van een boom: de fysieke dingen als wonen, vervoer, bomen worden gevormd door de takken en de wortels zijn de sociale dingen. We hadden een discussie in B en W dat je dit eigenlijk moet omdraaien. De fysieke omgeving moet randvoorwaarde zijn voor een gelukkig leven.
Ondertussen maakt ook de Provincie een Omgevingsvisie. Daarop zijn zienswijzen mogelijk. De gezamenlijke gemeenten van de Achterhoek hebben zo’n zienswijze opgesteld en ingediend. Daarnaast heeft elke gemeente nog een paar aandachtspunten toegevoegd. Voor Aalten hebben wij grote moeite met de eenzijdige nadruk op (grootschalige) landbouw in de omgeving IJzerlo en ’t Goor. Juist in de laatste streek moet naar de toekomst toe een groene en blauwe dooradering plaatsvinden (aan elkaar knopen van water en groen); tevens energieproductie. Als je goed leest dan kraakt de Achterhoek eigenlijk de omgevingsvisie van de Provincie behoorlijk af. Op de site van de gemeente vind je meer.
Een derde cluster is de sociale portefeuille. We hebben van de Provincie geld gekregen om uit te delen aan groepen, organisaties, verenigingen die kleine mooie, nieuwe initiatieven willen organiseren die de gemeenschapszin, cultuur, sport bevorderen. Eenmalig dat wel, maar eenmalig kan natuurlijk ook een paar jaar meegaan. Er komt in de gemeentelijke advertentie een uitleg. De regeling loopt van 1 mei 2026 tot 1 mei 2028.
Een tweede belangwekkende ontwikkeling is die van de Sterke Lokale Teams. Een soort verplichting vanuit de Hervormingsagenda Jeugd. Er is een plan opgesteld om binnen twee jaar deze teams operationeel te hebben. Kort en goed komt het er op neer dat de leden van de teams een soort generalistische professional zijn, die vooral goed zijn in het inschatten, samen bepalen, welk hulpaanbod nodig is. Maar soms ook zelf wat hulp en steun kunnen bieden, zodat er niet “opgeschaald” hoeft te worden naar zorginstellingen en -aanbieders. Zo’n team past prima in de verandering die we meemaken in het sociaal en gezondheidsdomein. Meer inzet op en in de sociale basis. Sociale basis: dat zijn je familie, kennissen, buurt in de eerste plaats; in de twee plaats de verenigingen, moskee, kerk, clubs waar je bij hoort en ten derde instellingen zoals Figulus waar je binnen kunt lopen en steun vragen.
Joop Wikkerink